Aanpassingen bij lezen en schrijven

De leerling kan op school gebruik maken van hulpmiddelen (compensatie), of ontheffing krijgen van bepaalde opdrachten (dispensatie). Hieronder vindt u een lijst met mogelijke aanpassingen bij lezen en schrijven, gebaseerd op de lijst uit het Protocol Leesproblemen en Dyslexie Basisonderwijs groep 5-8. Deze aanpassingen zijn ook toepasbaar in het voortgezet onderwijs.

Onderwerpen op deze pagina:

Naast deze aanpassingen worden bij lezen en schrijven vaak digitale hulpmiddelen ingezet. Zie ICT-hulpmiddelen.

Aanpassingen bij het lezen

Mogelijke aanpassingen bij oefeningen en taken waarbij gelezen moet worden:

Boeken lezen die qua inhoud aansluiten bij de leeftijd en interesses van de leerling, maar die qua technisch niveau vereenvoudigd zijn

De luisterversie gebruiken van kinderboeken waarin de leerling geïnteresseerd is

Leerlingen met een dyslexieverklaring mogen in de klas gebruikmaken van een daisyspeler¹

De leerling extra leestijd geven bij bijvoorbeeld zaakvakteksten

De leestaken voor zaakvakken verlichten, bijvoorbeeld minder pagina's of laten lezen of teksten van een makkelijker technisch niveau

Verwerkingsopdrachten op band of (daisy)-cd beschikbaar stellen

Begrijpend leestoetsen en de Entree- en Eindtoets op cd beschikbaar stellen

Aanpassingen bij het schrijven

Mogelijke aanpassingen bij oefeningen en taken waarbij geschreven moet worden:

Extra hulp in de klas geven bij het schrijven van verhalen, verslagen en werkstukken

Het werk van de leerling door een klasgenoot laten corrigeren

Spellingfouten zoveel mogelijk negeren, onder voorwaarde dat de leerling woorden waarvan hij de spelling niet kent zoveel mogelijk klankzuiver schrijft

Een gedifferentieerde beoordeling van dictees (bijvoorbeeld alleen fouten met een bepaalde spellingregel meetellen)

De schrijftaak verlichten (minder pagina's)

Het aantal oefeningen beperken (ook minder oefeningen als huiswerk meegeven)

Extra tijd geven voor schrijftaken

Gebruik laten maken van hulpmiddelen zoals een woordenboek, regelkaart en tekstverwerker met spellingcontrole

Waar mogelijk mondeling overhoren in plaats van schriftelijk, bijvoorbeeld bij topografie

Geen dictees laten maken waarbij van te voren al vaststaat dat de leerling veel fouten gaat maken. Eventueel krijgt de leerling daarvoor in de plaats een dictee dat is afgestemd op zijn niveau.

Zie ook: